Op vrijdag 25 september werd het eerste nazomerse Vakland Café gehouden, en wel over het thema ‘Ruilen op het Hogeland’. Ruim 40 bezoekers luisterden naar de muziek van Marikesj (Marietta Rust en Kees Langejan), en naar de zes vormen van ruilen die werden behandeld. De eerste was de Ruilkring het Hogeland waarvan drie initiatiefnemers vertelden dat de belangstelling voor deze kring aan het teruglopen is, waardoor er ook steeds minder kan worden geruild (zowel goederen als diensten, daarnaast zijn er ook ruil-events, zoals avonden en middagen). Er werd gevraagd om ondersteuning van de Gebiedscoöperatie en andere aanwezigen.
De tweede vorm van ruilen was het Dorpsloket van Baflo en Rasquert. Dorpsversterker Anne van der Molen legde uit dat het loket inwoners van Baflo en Rasquert koppelt die hulp vragen en aanbieden. En dat loopt al behoorlijk goed, liet hij trots weten. Ook andere dorpen – o.a. Uithuizermeeden – hebben een soortgelijke vorm. Eigenlijk, zo luidde de conclusie, zou elk dorp op het Hogeland volgens dit principe een dorpsloket moeten hebben.
Een derde vorm was ‘deedmob’ van Werk op Maat. De term mochten we meteen vergeten, vertelde Janneke de Vries, maar het onderliggende principe is dat Werk op Maat via de website Vrijwilligers op het Hogeland vraag en aanbod van vrijwilligerswerk op elkaar afstemt. Eigenlijk dus een Hogeland-brede vorm van een dorpsloket. Geen dorpsloket, maar een Gemeenteloket. Een speciaal voorbeeld daarvan is ANWB Automaatje, waarbij autobezitters voor een klein bedrag Hogelandsters kunnen vervoeren, bijvoorbeeld naar een dokters- of ziekenhuisafspraak.
Esther Herlaar organiseert de Mensenbibliotheek
Twee andere specifieke vormen van ruilen worden nu bij Vakland het Hogeland ontwikkeld. De eerste is de Creatie Sessie, die al enkele malen succesvol werd uitgevoerd. Idee daarachter, zo legde Vakland-directeur Engbert Breuker uit, is om iemand met een prangend idee of een bijzondere ambitie (de ‘hartwerker’) in het midden van een groep deelnemers te zetten. De hartwerker legt zijn idee of kwestie uit, de deelnemers vragen diep door naar de details. In de tweede ronde mogen ze dan hun hulp aanbieden in welke vorm dan ook. ‘Soms biedt iemand aan een website of een projectplan te maken, soms gewoon een luisterend oor. De hartwerker mag dat accepteren of weigeren.’
Een tweede nieuwe vorm van ‘ruilen’ bij Vakland is de Mensenbibliotheek. Idee daarachter, zo legde projectleider Esther Herlaar van Aardetaal Coaching uit, is om een overzicht te maken van mensen op het Hogeland die hun verhaal, kennis of vaardigheden willen openstellen voor anderen. ‘Gewoon een goed gesprek van een uur over wat iemand kan, wat voor ervaringen hij of zij heeft opgedaan, en hoe hij in het leven staat.’ Deze Mensenbibliotheek gaat nog ontwikkeld worden.
Wouter Dijk bedacht het ‘urenmaatje’
Een laatste vorm die gepresenteerd werd, is een praktische vorm, ontworpen door kunstenaar en galeriehouder Wouter Dijk: de urenmakkers. Idee erachter is een kaartjessysteem waarbij elk kaartje een uur representeert. ‘Als ik bij jouw kom grasmaaien, krijg ik twee kaarten, en daarmee kan ik weer iemand inhuren die min fietspad kan plakken.’ Op deze manier kan een systeem ontstaan dat zichzelf in stand houdt. ‘Elk lid van de Gebiedscoöperatie krijgt dan een x-aantal kaarten’, legde Dijk uit. Wat er precies wordt aangeboden komt op borden te staan die op verschillende plaatsen komen te hangen.
Over deze vormen van ruilen en de consequenties daarvan werd uitgebreid gediscussieerd in vier groepen, elk met een discussieleider. Bij de verslaglegging daarvan bleek dat velen het idee van ruilen op het Hogeland erg aanstaat, maar dat de juiste vorm nog een vraag was: direct ruilen, via urenmakkers of via de site van Ruilkring het Hogeland. Moet je alle vormen van ruilen op het Hogeland wel in een systeem willen dwingen, zo vroegen velen zich ook af. ‘Misschien is het naast elkaar bestaan van deze vormen wel de grootste kracht.’
In de enquête die tegelijkertijd werd gehouden bleek dit ook duidelijk. Ruim 93% vond het heel goed dat er kennis, vaardigheden & spullen kunnen worden geruild met andere Hogelandsters. 65% wilde wel lid worden van de Ruilkring het Hogeland (of was al lid). Een lange lijst met vraag en aanbod aan kennis, vaardigheden & spullen werd aangeleverd, van tuinhulp tot ict-vraagstukken. Gemiddeld had men daar 5,5 uur per maand voor over. En in welke vorm? Gewoon gratis aanbieden (‘om niet’) vond 65%, 20% vond indirect ruilen (via computersysteem of urenmakkers) het beste, en 15 % directe ruil (een uur voor een uur of een ding voor een ding).
Op basis van al deze verhalen, ideeën en gegevens zal Vakland het Hogeland een projectleider aanstellen die dit ruilsysteem gaat inrichten, ondersteunen en begeleiden. Ben jij zo iemand of ken jij zo iemand, laat het ons dan weten op info@vaklandhethogeland.nl
Deelnemers aan het Vakland Café over Ruilen op het Hogeland in discussie met elkaar over vormen van ruilen
